Համեցէք/ Bienvenue/ Welcome

. . .

. Հայերէն Յօդուածներ

. . .

. Articles en Français

. . .

. Articles in English

. . .

. Գիրքեր

. . .

Արցախեան Առաքելութիւն / Mission in Artsakh

. Artsakh TV, «Շուշի»հաղորդում,2018 (14րդ տարի) (Video/Shoushi 2018)

. Շուշիի «Արամ Մանուկեան» մանկապատանեկան Ճամբար

. «Aram Manoukian» Summer Camp of Shoushi

Հարցազրոյցներ / Interviews

. «Նիկոլ Փաշինյանի պատրանքները եւ …» – 03 Մայիս 2018 ՝

. Երեւանի սրճարաններէն՝ Արցախ – 15.03.2019

Radio-Shalom/Montréal (FR)

. Juillet 2015 _  A / Enregistrement sonore et texte de l’émission

Համացանցային  Գործունէութիւն/ Cybermilitantisme / Cyberactivism

. Գրառումներ

. Messages

. Posts

. My reviews and pics on Tripadvisor (ENG et FR), under the pseudonym Taniel V

* * * * *

(Դիմատետրի վրայ _sur/on Facebook : https://www.facebook.com/Blog-H-368796210632940 / Meta-Facebook-Zucchiniberg and his band of unsufferable misfits, gratuitously and permanently, locked me out of my own FB Page!, on January 15 2025)

Այս կայքում հրատարակուած որեւէ յօդուած կամ գրութիւն արտատպելը, համացանցային այլ կայքէջի վրայ եւ/կամ տպագիր հրատարակութեան մէջ տեղադրելը՝  արտօնուած են,  անվճար,  այն պայմանով որ՝ այդ կատարուի տուեալ յօդուածի լրիւ ամբողջութեամբ, առանց որեւէ կրճատումի, ու նաեւ, նշելով նրա այս սկզբնաղբիւրը, համացանցային նախնական հասցէն: Այս արտօնութիւնը ենթակայ է չեղարկումի, եթէ այդ ուղղութեամբ հանդիսանան հիմնաւորուած պատճառներ:

Վերոնշեալ պայմանական արտօնութեան բացառութեամբ՝

Հեղինակային Իրաւունքները բացարձակապէս վերապահուած / © Հայդուկ Շամլեան, սկսեալ իւրաքանչիւր հրատարակուած գրութեան յօրինումի սկզբնական թուականէն:     Առանց թոյլատրութեան այս նիւթի գործածութիւնը եւ/կամ ընդօրինակութիւնը, առանց այս Կայքի  հեղինակին եւ/կամ իրաւատիրոջ բացայայտ եւ գրաւոր արտօնութեան, խստիւ արգիլուած են:     Հաւատարիմ հատուածներ եւ ե-կապեր հնարաւոր է օգտագործել, պայմանաւ որ այդպէս կատարուի առանց որեւէ աղաւաղումի, եւ պայմանաւ որ լրիւ, յստակ եւ բացայայտ կերպով նշուի որ անոնք կը պատկանին այս Կայքի  հեղինակին եւ/կամ իրաւատիրոջ:     Այն պարագային որ հատուած մը կ’օգտագործուի, այս Կայքի  հեղինակին եւ/կամ իրաւատիրոջ լրիւ, յստակ եւ բացայայտ նշումին յաւելեալ, սոյն հատուածին հետ միասին, անհրաժեշտ է որ յստակ կերպով նշուի նաեւ ե-կապը այն լրիւ ու ամբողջական գրութեան որմէ փոխ առնուած է հատուածը:    Այս Կայքի որեւէ էջը դիտելով, կը համարուի որ այցելուն կամ ընթերցողը կ’ընդունին յարգել վերոնշեալ բոլոր պայմանները, որոնք առանց այդ հաւանութեան ալ ամէն պարագայի լիովին ի զօրու եւ կիրառելի են, Օրէնքի հիման վրայ:

COPYRIGHT formally reserved / © Haytoug Chamlian, starting on the initial date of creation and/or publication of each writing.     Unauthorized use and/or duplication of this material, without express and written permission from this site’s author and/or owner, are strictly prohibited.     Faithful excerpts and links may be used, provided that it is done so without any alteration whatsoever, and at the condition that full, clear and explicit credit is given to this site’s author and/or owner.     In the event that an excerpt is used, in addition to the full, clear credit given to this site’s author and/or owner, the link to the full and integral writing from which said excerpt is borrowed must be clearly indicated, along with such excerpt.    By the act of viewing any page of this site, the visitor or reader is deemed to have accepted to abide by the aforesaid conditions, which, even without such a consent, are fully in force and enforceable, by virtue of the Law.

 

«Մարտի 1»՝ Հայաստանի «Ապրիլ-1»ը

Հայաստանը Disneylandի հետ շփոթելու որոշ հայկական հակումներ մէկդի դնելով, 2008ի Երեւանյան, այսպէս կոչուած՝ «Մարտի 1»ին վերաբերեալ, ահա մի քանի նուազագոյն դիտարկումներ: For the record:

. Առաջին Նախագահին, վերջին օրը՝ տունը մնալը, ինքնին փաստ մըն է որ նա շատ լաւ գիտէր, թէ ինչ կերպով պիտի վերջանար իր սկսած ու ղեկավարած փողոցային շարժումը :

Լաւ գիտէր, ուղիղ փորձառութեամբ :

Քանզի ինք ալ, – վստահաբար անբիծ, անթերի, մաքրամաքո՜ւր – ընտրութիւններու յաջորդող փողոցի բողոքին դէմ՝ բանակը իջեցուցած էր:

1996-ին, բողոքող անզէն քաղաքացիներու դէմ, Երեւանի մէջ՝ հայ զինուորներ, ռազմական հրասայլեր:

Մինչ, իր Ներքին Գործերի նախարարը կը յոխորտար թէ՝ մի քանի հարիւր ցուցարարներ որ այդպէս սպանես, մնացեալները արդէն տուն կը փախչին, ու վերջ:

. «Մարտի 1»ի զոհերի իրաւայաջորդներու ամենահռչակաւոր փաստաբաններէն երկուքը, իրենց այդ յաճախորդները լքեցին, ու դարձան՝ հիմա էլ Փաշինյանին ծառայող, շինծու, իբրեւ թէ «Սահմանադրական Դատարան»ի անդամներ:

«Մարտ-1»ի վերաբերեալ իրենց տասը տարիների պոռչտուքին շնորհիւ…

Ի դէպ, այդ նոյն, Փաշինյանի «Սահմանադրական Դատարան»ն է որ, վերջ դրաւ՝ Քոչարյանի դէմ ձեռնարկուած «Մարտի 1»ի վերաբերեալ «դատական» խեղկատակութեան:

. «Մարտի 1»ով աւարտած փողոցի շարժումը կը միտէր հաստատելու, թէ Սերժ Սարգսյանի ընտրութիւնը որպէս նախագահ, ապօրինի էր:

Սակայն այդ շարժումին հիմնական կազմակերպիչներէն մէկը, Առաջին Նախագահի Արտգործ նախարարը, դեռ մինչեւ այսօր, Դանիայում ՀՀ դեսպանի հանգիստ կեանքն ու փափուկ բարիքները կը վայելէ:

Պաշտօն մը, զորս նա ընդունած է… Սերժ Սարգսյան նախագահից:

. եւայլն., եւայլն.

* * *

Աւելի յստակ ըլլանք (մթին հանելուկներով արտայայտուողների քանակը արդէն շատ է, այս օրերին) :

Նաեւ, պարկեշտ ու արդար լինենք…

Փաշինյանը, էն վախտ՝ երկրորդական, երրորդական դերակատար մըն էր: Խանդավառ չըրախ  (աշկերտ) մը…

Արդարեւ, զինք – որպէս դիւրին գործիք – օգտագործում ու շահագործլում էր Լեւոն Տեր-Պետրոսյանը: Որու աջ բազուկը, նոյն օրերին՝ Ալեքսանդր Արզումանյանն էր:

Վերջում, միայն սոյն երկրորդական դերակատարն է, որ բանտ նստաւ…

Մինչ ԼՏՊ-ն շարունակուեցաւ համարուիլ մե՜ծն «իմաստուն» մը:

Արզբումանյանն ալ՝ Դանիայի դեսպանն է հիմա: “Something is rotten in the state of Denmark”, պիտի ըսէր Շէյքսփիրը…

2018էն սկսեալ սակայն, Փաշինյանն է որ բոլորին, բոլորի՛ն… սարքեց:

* * *

«Մարտի 1»ի կապակցութեամբ, կայ՝ բացառապէս հակաքոչարյանական որոշ մօտեցում մը. որ զուտ տեսականօրէն, վերացականօրէն, կրնայ ճիշդ հանդիսանալ: Կատարեալ (այսինքն՝ երեւակայական) աշխարհի մը մէջ:

Որոշ տարիք մը անցած, սովորական մահկանացուներուս համար սակայն, Բացարձակի մէջ կարելի չէ դիտել ու դատել իրականութիւնը:

Այդ վեհ ու առաքինի, վերերէ՜ն թռչող մօտեցումը, վստահաբար չի վերաբերիր Հայաստանի մասնայատուկ իրականութեան: Ոչ ալ, ի դէպ, մեծաթիւ ուրիշ երկիրների իրականութեան, ներառեալ արեւմտեան երկիրներ:

 * * *

Հայաստանի մէջ, տուեալ հանգրուանին, անկարելիութիւն մըն էր որեւէ պետականութիւն ունենալ, ոչ իսկ տարրական կամ իսկ ձեւական պետականութիւն մը, առանց որ, դժբախտաբար, այդ արիւնը թափուէր:

Եւ այդ ուղղութեամբ, դրա ցայտուն ապացոյցն է՝ այժմու կացութիւնը:

* * *  

Մինչեւ այն ատեն որ, Երեւանյան «Մարտի 1»ի կապակցութեամբ, խուլերի բանավէճից լրիւ դուրս կը պահուի՝ փողոցի սանձարձակութեան եւ բրտութեան ճարտարապետների, կազմակերպիչների, ղեկավարների եւ հրահրիչների նշանակալից պատասխանատւութեան բաժինը – որու կապակցութեան, ի դէպ, ցարդ շատ աւելի են լուրջ փաստերը, քան՝ թէ հակառակ կարծիքի առնչութեամբ -, ապա այդ մօտեցումը ունեցողները թող չզարմանան, որ այս նիւթին առնչութեամբ – եւս -, Հայութեան մէջ տեղի կ’ունենայ՝ բեւեռ ացում:

Հրեշտակապաշտութիւն (angélisme) խաղացողները, գոնէ թող բարեհաճին անխելքի տեղ չդնել՝ լուրջ եւ իրատես – նաեւ՝ լաւատեղեա՛կ – մնացեալներս:

Keep it real.

* * *

 «Մարտի 1»ը, Երեւանի «արաբական գարուն»ին, «գունաւոր յեղափոխութեան», Հայաստանում ինքնակործան պետական յեղաշրջումի՝ առաջին լուրջ փորձին, աւարտն էր:

Դրա ափսոսալի, ողբերգական եւ անխուսափելի յանգումը:

Այդ փորձը, այդպէսով ձախողեցաւ:

Դրա արիւնալի հետեւանքներու առաջին գիծի պատասխանատուները, այդ օրերի փողոցին ղեկավարներն են:

2018ի Երեւանյան Գարունը, այդ նախապէս ձախողած պետական յեղաշրջման փորձի կրկնութիւնն էր: Աւելի վարպետ կերպով կատարուած: Որ այս անգամ, փառաւոր կերպով յաջողեցաւ:

Ու դրա ուղղակի հետեւանքն է՝ Հայոց այժմու – ու դեռ ընթացիկ – Աղէտը: Տասը տարիով ուշացած, շնորհիւ 2008ին՝ Պետութեան պատասխանատուների անհրաժեշտ եւ ցաւագին գործունէութեան:

* * *  

Այդ ողբերգական օրերուն, Հայկական Պետութեան ի գործ դրած ինքնապաշտպանական միջոցները, զուսպ էին:  Արհեստավարժ կերպով կատարուեցան:

Արդարեւ, շատ մը ուրիշ երկիրներում – ներառեալ արեւմտեան երկիրներ- , նոյնանման պայմաններում՝ աւելի մեծ կրնար հանդիսանալ զոհերի քանակը:

* * *

Փաշինյանը, վերջիվերջոյ, հմուտ ու վարպետ քաղաքագէտ մը դարձաւ:

Մէյ մը որ նա – ընդհանուր առմամբ – ամրապնդեց իր վարչակարգը, ու նաեւ Քոչարյանը չէզոքացուց որպէս իր քաղաքական հակառակորդը, նա վերջ դրաւ՝ «Մարտի 1»ի վերաբերեալ անոր «դատական» հետապնդումին:

Քանզի ինք լաւ գիտէր որ, եթէ իսկական դատավարութիւն տեղի ունենար, անհնար պիտի ըլլար ծածկելը՝ իր ու իր այժմու – ներքին ու արտաքին – դաշնակիցներուն համար, խորապէս վնասակար բացայայտումներ:

Well played, well played…

Chapeau bas.

Մ. Հայդուկ Շամլեան

01 Մարտ 2023

Երեւան, 1996

Ենթա-գրացանկ / Սփիւռք
Ենթա-գրացանկ / Հայկական Հարց
Ենթա-գրացանկ / Հըդահիւն
Ենթա-գրացանկ/ Շուշի…

Ընդհանուր Գրացանկ

Գլխաւոր Մուտք