Արեւմտեան Սփիւռքը՝ ծայրագոյն վտանգ, Հայաստանին համար

Our Western Diaspora : a clear and present danger, for Armenia.

Հայաստանի սպառնացող ամենաէական վտանգը՝ Ռուսաստանի հետ նրա յարաբերութիւնների վատթարացումն է:

Երկու տարի առաջ սկսած յեղափոխութենէն ի վեր, այդ է որ պէտք է լինէր, այդ է որ պէտք է ըլլայ՝ ոեւէ հայի ամէնաէական մտահոգութիւնը:

Այսօր, ստացանք ցարդ ամենայստակ ու կտրուկ նշանը, այլեւս՝ ուղղակի փաստը, որ վերոնշեալ էական վտանգն ու մտահոգութիւնը՝ լիովին հիմնաւորուած են:

Այս անգամ, պատգամը հաղորդեց RT-ի գլխաւոր խմբագիր, Մարգարիտա Սիմոնյանը՝

Ուրեմն, այլեւս անհերքելի է որ կը գտնուինք Վրաստանի ուղիին վրայ: Որ արեւմտամէտ իր յաւակնութիւններուն գինը վճարեց՝ կորսնցնելով իր հողային տարածքի քսան տոկոսէն աւելին: Եւ դեռ այդ երկրի ճակատագիրը կը մնայ շատ պղտոր:

Հետեւաբար, պատերազմի ընթացիկ բռնկման այս չափազանց վտանգաւոր հանգրուանին, Արեւմտեան Սփիւռքը –  սկսեալ իր Հայ Դատի Գրասենեակներէն -, պէտք է որ որ դադարեցնէ՝ արեւմտեան պետութիւններէ Հայաստանի նկատմամբ աջակցութեան յայտարարութիւններ խնդրելու ջանքերը, ու կեդրոնանայ՝ Ադրբեջանի դեսպանատուների դէմ յախուռն ցոյցեր կատարելու աշխատանքին վրայ:

Արդարեւ, այդ յայտարարութիւնները՝ պարապ խօսքեր են միայն: Անզօր ու անիմաստ են: Որեւէ իրական, գործնական, շօշափելի նշանակութիւն չունին: Չեն կրնար ունենալ:

Սակայն Արեւմուտքէն հնչող այդ սին ու դատարկ խօսքերը կրնան, ոչ թէ Ռուսաստանը «նեղացնել», այլ քաջալերել, Հայաստանի մէջ՝ հակառուսական տրամադրութիւնները: Արեւմուտքէն հասնող այդ ծովանոյշների կանչերը կրնան նաեւ որպէս քարոզչական զինամթերք գործածուիլ՝ Հայաստան տեղաւորուած, արեւմտեան պետութիւնների գործակալներուն կողմէ:

Հայաստանի մէջ կամ դուրսը, Հայաստանը Արեւմուտքին խորտակիչ ծոցը փոխադրել ուզող հայերը, բոլորը անպայման «դաւաճաններ չեն: Բոլորը չէ, որ վատ կամ ստորին միտումներով որդեգրած են այդ դիրքորոշումը, եւ նոյնիսկ կը գործեն այդ ուղղութեամբ: Անոնցմէ շատերու պարագային, ըստ իրենց՝ ի օգուտ Հայաստանի է, այդ ամէնը: Սակայն այդ տեսակներն է որ արդէն, ամենավտանգաւորներն են…

Կան նաեւ ոմանք, որոնք անգիտակցաբար կը կատարեն այդ քաղաքական առաքելութիւնը: Ստորագրեալը կը ջանայ շարունակել հաւատալ որ Փաշինյանը, ինք անձնապէս, այդպէս է… Սակայն նա համեստ խաղաքար մըն է միայն, աշխարհաքաղաքական մոլորակային ճատրակի տախտակին վրայ:

Արեւմուտքի նկատմամբ՝ իսկապէս շնորհակալ, երախտապարտ եւ երախտագէտ ենք, եւ պէտք է որ ըլլանք, որպէս Ցեղասպանութենէն ճողոպրած սերունդի զաւակներ, թոռներ եւ ծորեր: Հայութիւնը հաւաքականօրէն կարողացաւ վերապրիլ, վերականգնիլ, զօրանալ, լաւ ու բարեկեցիկ կեանքեր ունենալ, այս հիւրընկալ ու բարգաւաճ, ապահով, հաճելի ափերուն վրայ: Վատ երկիրներէն չեն, արեւմտեան երկիրները:

Սակայն այդ ամէնը որեւէ կապ չունի Հայաստանի կացութեան հետ, Հայաստանի վիճակին, Հայաստանի տարրական իրականութեան հետ: Այս էական, կենսական յստակատեսութիւնն է որ կը պակսի, Արեւմտեան Սփիւռքի կարգ մը հայերու մօտ, իսկ դեռ անշուշտ աւելի շատ՝ որոշ հայաստանցիներու մօտ: Արդէն վերջիններուս պատճառով է որ այս նիւթը, խնդիր դարձած է: Այժմ նոյնիսկ, հիմնախնդիր: (Ի դէպ, բնաւ նոյնը չէ պարագան Արցախի մէջ. ինչ որ նաեւ կրնայ բացատրել թէ այս անգամ ինչու պատերազմը բռնկեցաւ ոչ թէ Արցախի ռազմաճակատի վրայ, այլ՝ ուղղակի Հայաստանի: Այդ ալ, շրջանի մը մէջ որու վարչական կեդրոնը՝ վարչապետին ծննդավայրն է…)

Արեւմտեան պետութիւններուն համար կարեւոր չէ որ Հայաստանը լրիւ «որսան»: Շատ լաւ գիտենք թէ նրա որմէկ դրացին է, իրենց համար անհամեմատօրէն աւելի հետաքրքրական, արժէքաւոր, զօրեղ եւ արդիւնաւէտ դաշնակիցը:

Արեւմուտքին համար բաւարար է որ՝ Հայաստանի յարաբերութիւնները քայքայուելով Ռուսաստանի հետ, Հայաստանը քանդուի, փճանայ: Եւ ահա արդէն սերտ, նշանակալից դաշնակից մըն ալ պակաս՝ իրենց գերագոյն թշնամիին համար:

Ի դէպ, Վրաստանի եւ Ուքրանիայի օրինակները պէտք չէ որ իսկ հարկաւոր  ըլլան: Այժմու կացութիւնը ուղղակի մեզի համար իսկ, մեր իսկ ազգային փորձառութեան հիման վրայ՝ déjà vu-ի զարհուրելի զգայութիւն մը պէտք է որ տայ, ոեւէ հայի:

Արդարեւ, դեռ չյիշելու համար աւելի հեռաւոր անցեալին տեղի ունեցած աղետալի բազմաթիւ իրադարձութիւններ, մեր արդի, ժամանակակից պատմութեան մէջ իսկ, ամէն անգամ որ մեր յոյսերը դրած ենք՝ Արեւմուտքին վրայ, կրած են ծանրագոյն, ծայրագոյն, անասելի վնասներ:

Համիտեան ջարդերէն սկսեալ մինչեւ Մեծ Եղեռնը, անցնելով Կիլիկիոյ կոտորածներէն, յետոյ ալ՝ Նախիջեւանի, Կարսի, Արտահանի, Ջավախքի, Արցախի կորուստները… Արարատ լե՛ռը իսկ, այդ պատճառով է որ մնացած է այժմու Հայաստանի սահմանին միւս կողմը(եւ՝ մեր քոնյաքի շիշերուն վրայ, երեւի որպէս մխիթարութեան այժմ միակ միջոց…) :

Այս է արդէն մինչ օրս մեր վճարած գինը, Արեւմուտքի նկատմամբ մեր յոյսերուն, մեր ակնկալութիւններուն: Այս է արդիւնքը՝ Արեւմուտքի խօսքին ու խոստումներուն: Դեռ բաւարար չէ՞…

Իսկ աւելի պարզ ձեւ մըն ալ կայ, տեսնելու համար թէ Արեւելք-Արեւմուտք յաւերժական բախումին մէջ, մեր սխալ որոշումները ինչ հետեւանքներ ունեցած են: Կողք-կողքի դրէք Հայաստանի պատմական քարտէս մը եւ այժմու քարտէսը, եւ վայրկեան մը՝ նայեցէք միայն…

Կրնանք տակաւին հաւատալ, որ վերոյիշեալ մեր այդ բոլոր կորուստները, ժամանակաւոր են: Արցա՛խը վկայ:

Սակայն այս ճգնաժամային ահազանգը կը վերաբերի, հենց՝ Արցախին:

Մ. Հայդուկ Շամլեան

Քանատա, 18 Յուլիս 2020

Նոյն նիւթով՝« Ռուսաստանը եւ Մենք (տարրական պարզաբանում) »

Վերադարձ դէպի Գլխաւոր Մուտք